ชื่อ "วัดนิโครธาราม" มีความหมายตรงตัวว่า วัดต้นไทร สื่อถึงดงต้นไทรที่หนาแน่นในอดีต ในประวัติศาสตร์พุทธศาสนา ต้นนิโครธคือสถานที่ที่พระพุทธเจ้าทรงใช้เวลาในการทำสมาธิหลังตรัสรู้ ปัจจุบัน บริเวณวัดและศาลเจ้าพ่อเทพยังคงร่มรื่นด้วยต้นไม้ใหญ่ที่เพิ่มความลึกลับให้กับสถานที่ รากไม้จำนวนมากมักจะสานผ่านบล็อกศิลาแลงโบราณ สร้างภาพที่เป็นประจักษ์พยานถึงการเปลี่ยนแปลงของกาลเวลา ต้นไม้เหล่านี้ให้มากกว่าแค่ร่มเงา พวกมันเป็นส่วนสำคัญของตำนานท้องถิ่นและจิตวิญญาณผู้พิทักษ์ของดินแดน