พระกาฬ คือนามของเทวรูปโบราณสีดำศักดิ์สิทธิ์ และเป็นศูนย์รวมจิตใจสูงสุดของผู้คนในจังหวัดลพบุรีมาช้านาน องค์เดิมเป็นรูปนารายณ์หรือพระวิษณุสี่กรยืน แสดงให้เห็นถึงอิทธิพลของศาสนาฮินดูในช่วงรุ่งเรืองของอาณาจักรขอม อย่างไรก็ตาม ส่วนหัวในปัจจุบันเป็นเศียรพระพุทธรูปหินทรายจากสมัยอยุธยา ซึ่งต่อมาได้นำมาต่อเข้ากับลำตัวหินทรายสีเขียวเดิม พระนามของท่านมักเกี่ยวข้องกับพระกาฬในฐานะเทพแห่งกาลเวลา หรือ ผู้พิพากษาแห่งความตาย แต่ชาวบ้านเคารพท่านในฐานะสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่คอยปกป้องคุ้มครองเมือง การมาสักการะพระกาฬเป็นกิจกรรมสำคัญสำหรับผู้ที่เดินทางมายังจังหวัดลพบุรี เพื่อแสวงหาความเจริญรุ่งเรือง ความสงบสุข และความสุขในชีวิต