ศาลเจ้าพ่อหลักเมืองสุพรรณบุรี (Chao Pho Lak Mueang Shrine of Suphan Buri) ตั้งอยู่บนฝั่งตะวันตกของแม่น้ำสุพรรณบุรี หรือแม่น้ำท่าจีน โดยอยู่ห่างจากแม่น้ำเข้าไปตามถนนมาลัยแมน ศาลแห่งนี้ถือเป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์และเป็นศูนย์รวมความศรัทธาของชาวสุพรรณบุรีมาอย่างยาวนาน ทั้งในหมู่ชาวไทยและชาวไทยเชื้อสายจีน ในอดีตศาลเจ้าพ่อหลักเมืองเป็นศาลไม้ทรงไทยแบบดั้งเดิม ภายในประดิษฐานเทวรูปพระอิศวรและพระนารายณ์ สวมหมวกเติ๊กหรือหมวกทรงกระบอก สลักจากหินสีเขียว ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงความเชื่อทางศาสนาและศิลปกรรมที่ผสมผสานกันในยุคโบราณ

ต่อมาได้มีการบูรณะและก่อสร้างศาลขึ้นใหม่ให้มีลักษณะเป็นวิหารและเก๋งจีนตามแบบศิลปะจีน–ไทยในปัจจุบัน โดยองค์เจ้าพ่อหลักเมืองแท้จริงแล้วเป็นพุทธประติมากรรมที่สลักบนแผ่นหินแบบนูนต่ำ ตามคติพุทธศาสนาลัทธิมหายาน มีลักษณะทางศิลปกรรมแบบเขมรโบราณ มีอายุราว พ.ศ. 1185–1250 หรือประมาณ 1,300–1,400 ปีมาแล้ว พระนามว่า พระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวร หรือที่ประชาชนทั่วไปเรียกกันว่า พระนารายณ์สี่กร ซึ่งเป็นปางที่แสดงถึงพระเมตตาและการช่วยเหลือสรรพสัตว์

ตามประวัติเล่าว่า เมื่อประมาณ 150 ปีที่ผ่านมา ได้มีผู้พบพระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวรองค์นี้จมอยู่ในดินโคลนบริเวณริมคลองศาลเจ้าพ่อหลักเมือง ชาวบ้านจึงได้ช่วยกันอัญเชิญขึ้นมาประดิษฐานบนที่สูง และสร้างศาลขึ้นเป็นที่สถิตเพื่อให้ประชาชนได้สักการะบูชา ต่อมาในคราวเสด็จประพาสต้นเมื่อ พ.ศ. 2447 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้เสด็จทรงกระทำพลีกรรมบูชาเจ้าพ่อหลักเมืองด้วยพระองค์เอง และทรงพระราชทานทรัพย์ส่วนพระองค์ในการก่อสร้างเขื่อนรอบเนินศาล ทำชานสำหรับผู้มาสักการะ และสร้างกำแพงแก้วโดยรอบ

นอกจากนี้ยังมีการขยายและต่อเติมตัวศาลให้เป็นเก๋งแบบจีน ซึ่งสะท้อนถึงความสัมพันธ์อันแน่นแฟ้นระหว่างวัฒนธรรมไทยและจีนในเมืองสุพรรณบุรี โดยในเวลาต่อมา สมเด็จเจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัติวงศ์ และเจ้าพระยายมราช ได้ทรงสนพระทัยในการปรับปรุงศาลเจ้าพ่อหลักเมืองเพิ่มเติมราว พ.ศ. 2480 ทำให้ศาลแห่งนี้มีความงดงามและมั่นคงดังที่เห็นในปัจจุบัน

ทุกปีในวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 7 ตามปฏิทินจีน จะมีการจัดงานประเพณีสำคัญที่เรียกว่า พิธีทิ้งกระจาด หรือ พิธีทิ้งทาน ณ บริเวณสมาคมจีนใกล้ศาลเจ้าพ่อหลักเมือง พิธีกรรมนี้เป็นคติความเชื่อในพุทธศาสนาลัทธิมหายาน มีจุดมุ่งหมายเพื่อแผ่เมตตาให้แก่ดวงวิญญาณผู้ล่วงลับ โดยมีการนำสิ่งของเครื่องใช้และของจำเป็นต่างๆ มาแจกจ่ายแก่ผู้ยากไร้ ถือเป็นการสืบทอดทั้งศรัทธา ความเมตตา และวัฒนธรรมอันยาวนานของชุมชนสุพรรณบุรี

รถยนต์ส่วนตัว:

• ข้ามสะพานอาชาสีหมอกมาไม่ไกลจะพบกับมังกรยักษ์สีทองเด่นตระการตา มีที่จอดรถกว้างขวางรอบอุทยาน

รถสาธารณะ:

• สามารถนั่งรถเมล์สายรอบเมือง หรือเหมารถตุ๊กตุ๊ก/วินมอเตอร์ไซค์จากตัวเมืองสุพรรณบุรีมาลงที่หน้าศาลเจ้าพ่อหลักเมืองได้อย่างสะดวก

ช่วงเวลาแนะนำ:

• ช่วงเช้า (08:00 - 10:00 น.) หรือช่วงเย็นที่แดดเริ่มอ่อนลง จะถ่ายรูปมังกรได้สวยที่สุดโดยไม่ร้อนจนเกินไป

การเข้าชมพิพิธภัณฑ์:

• พิพิธภัณฑ์ลูกหลานพันธุ์มังกรมีค่าเข้าชม (ชาวไทย: ผู้ใหญ่ 299 บาท / เด็ก 149 บาท) และจะจัดรอบเข้าชมเป็นรอบๆ เพื่อความเป็นระเบียบ

กิจกรรมแนะนำ:

• หลังจากกราบไหว้เจ้าพ่อหลักเมืองและเดินหมู่บ้านแล้ว แนะนำให้ขึ้นไปที่ "หอชมวิว" เพื่อชมทัศนียภาพของเมืองสุพรรณบุรีและอุทยานมังกรสวรรค์ในมุมสูง

เทศกาลสำคัญ:

• หากมาในช่วงเทศกาลตรุษจีน จะมีการประดับโคมไฟและการแสดงที่ยิ่งใหญ่เป็นพิเศษ

ค่าธรรมเนียมเข้าชม

• ศาลเจ้าพ่อและหมู่บ้านมังกรสวรรค์: เข้าชมฟรี

• พิพิธภัณฑ์ลูกหลานพันธุ์มังกร: มีค่าเข้าชมตามที่กำหนด

เวลาทำการ

• ศาลเจ้าพ่อหลักเมือง: เปิดทุกวัน 07:00 – 17:00 น. (วันเสาร์-อาทิตย์ ปิด 18:00 น.)

• พิพิธภัณฑ์ลูกหลานพันธุ์มังกร: เปิดวันพุธ – อาทิตย์ (ปิดวันจันทร์-อังคาร) 10:00 – 16:00 น.