ศาลเจ้าพ่อหลักเมืองมหาสารคาม (Maha Sarakham City Pillar Shrine) เป็นศูนย์กลางทางจิตวิญญาณและสัญลักษณ์สำคัญของการก่อตั้งเมืองมหาสารคาม โดยมีความเชื่อมโยงกับประวัติศาสตร์การตั้งเมืองในช่วงราวปี พ.ศ. 2408 ซึ่งเป็นยุคที่เมืองในภาคอีสานตอนกลางเริ่มมีการจัดระเบียบการปกครองอย่างเป็นระบบศาลแห่งนี้ถูกสร้างขึ้นเพื่อเป็นศูนย์รวมความมั่นคงทางจิตใจของผู้คนในเมือง และสะท้อนแนวคิด “หลักเมือง” ที่ไม่ได้เป็นเพียงเสาหลักทางกายภาพ แต่เป็นแกนพลังของบ้านเมืองทั้งด้านความเชื่อ อำนาจ และความสงบสุขของชุมชนในอดีตการตั้งเมืองมหาสารคามมีบทบาทสำคัญโดยท้าวสิงหราช (ท้าวมหาชัย) เจ้าเมืองคนแรก ซึ่งเป็นผู้วางรากฐานเมืองและกำหนดให้มีการสร้างเสาหลักเมืองเพื่อเป็นศูนย์รวมจิตวิญญาณของผู้คนในพื้นที่

ความเชื่อเกี่ยวกับศาลแห่งนี้เป็นการผสมผสานระหว่างความเชื่อแบบไทยดั้งเดิม ความเชื่อเรื่องผีเมืองหรือวิญญาณผู้ปกปักรักษาเมือง และอิทธิพลความเชื่อแบบจีนที่เข้ามามีบทบาทในด้านพิธีกรรมและการตกแต่งศาลภายในศาลมีเสาหลักเมืองเป็นองค์ประธาน ซึ่งถือเป็นสัญลักษณ์สำคัญของความมั่นคงของบ้านเมือง และมีการประดิษฐานองค์เจ้าพ่อหลักเมืองซึ่งชาวบ้านเชื่อว่าเป็นผู้คุ้มครองเมืองและดลบันดาลความสงบสุขและความเจริญรุ่งเรืองสถาปัตยกรรมของศาลในปัจจุบันเป็นรูปแบบจีนประยุกต์ โดดเด่นด้วยลวดลายมังกรและการตกแต่งสีแดงทอง ซึ่งสื่อถึงความเป็นสิริมงคล ความมั่งคั่ง และการคุ้มครองปกปักรักษาเมือง

ทุกปีจะมีงานประเพณีสมโภชเจ้าพ่อหลักเมืองในช่วงขึ้น 1 ค่ำ เดือน 5 ซึ่งเป็นงานสำคัญของจังหวัด โดยมีขบวนแห่องค์เจ้าพ่อ การสรงน้ำเสาหลักเมือง และกิจกรรมทางวัฒนธรรมที่สะท้อนความศรัทธาของคนในพื้นที่ในด้านสังคม ศาลแห่งนี้ไม่ได้เป็นเพียงสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ แต่ยังเป็นศูนย์รวมกิจกรรมของชุมชน เป็นจุดอ้างอิงของเมือง และเป็นพื้นที่ที่เชื่อมโยงความสัมพันธ์ของผู้คนในมหาสารคามให้เป็นหนึ่งเดียวกัน

• แนะนำให้ไปช่วงเช้าหรือช่วงเย็น เพื่อหลีกเลี่ยงอากาศร้อน และจะได้บรรยากาศที่สบายมากกว่า

• ช่วงค่ำเหมาะกับการมาเยี่ยมชม เพราะมีการเปิดไฟประดับสวยงาม เหมาะกับการถ่ายรูป

• ควรแต่งกายสุภาพเรียบร้อย เพื่อแสดงความเคารพต่อสถานที่ศักดิ์สิทธิ์

• เตรียมกล้องหรือมือถือให้พร้อม เพราะสถาปัตยกรรมและบรรยากาศรอบศาลถ่ายรูปได้สวยมาก

• บริเวณรอบศาลมีร้านอาหาร คาเฟ่ และแหล่งท่องเที่ยวใกล้เคียง สามารถเดินเที่ยวต่อได้สะดวก