“ชมความมหัศจรรย์ของผังเมืองรูปวงรีและระบบคูน้ำโบราณจากสมัยทวาราวดีที่ยังคงสภาพชัดเจน พร้อมสักการะศาลเจ้าแม่การุ้งอันเป็นศูนย์รวมจิตใจของคนในท้องถิ่น”
เมืองโบราณการุ้ง (Karung Ancient City) หรือที่รู้จักกันทั่วไปในชื่อ “เมืองคูเมืองการุ้ง” เป็นแหล่งชุมชนโบราณที่มีความสำคัญอย่างยิ่งของจังหวัดอุทัยธานี มีลักษณะผังเมืองเป็นรูปวงกลมรีขนาดใหญ่ เส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 800 เมตร สะท้อนถึงการวางผังเมืองอย่างเป็นระบบในสมัยโบราณ นักวิชาการสันนิษฐานว่าพื้นที่แห่งนี้เคยเป็นแหล่งตั้งถิ่นฐานมาตั้งแต่สมัยทวาราวดี ปัจจุบันเมืองโบราณการุ้งได้รับการดูแลในฐานะที่ราชพัสดุ และปรับภูมิทัศน์ให้เป็นสวนสาธารณะ เพื่อเปิดโอกาสให้ประชาชนและนักท่องเที่ยวได้เข้ามาเรียนรู้และชมร่องรอยทางประวัติศาสตร์ที่ยังหลงเหลืออยู่
จุดเด่นสำคัญของเมืองโบราณการุ้งคือระบบคูเมืองและคันดินที่ยังคงสภาพเดิมไว้ได้อย่างน่าทึ่ง คูน้ำรอบเมืองมีความกว้างประมาณ 20 เมตร และคันดินมีความกว้างถึง 6 เมตร แสดงให้เห็นถึงภูมิปัญญาในการจัดการทรัพยากรน้ำและการป้องกันเมืองในอดีตได้อย่างชัดเจน ปัจจุบันบริเวณคูเมืองยังมีน้ำขังตลอดทั้งปี และได้รับการขุดลอกปรับปรุงให้มีความเป็นระเบียบและสวยงามมากยิ่งขึ้น พื้นที่แห่งนี้จึงกลายเป็นแหล่งศึกษาค้นคว้าของนักประวัติศาสตร์ จากหลักฐานทางโบราณคดีที่เคยขุดค้นพบ เช่น ระฆังหิน พระพุทธรูปปางต่าง ๆ และเศษภาชนะดินเผาโบราณ ซึ่งสะท้อนถึงการดำรงชีวิตและความเจริญทางวัฒนธรรมของผู้คนในอดีต
นอกจากนี้ บริเวณทางทิศใต้ของตัวเมืองโบราณ ห่างออกไปประมาณ 3 กิโลเมตร ยังพบซากเจดีย์ก่อด้วยอิฐขนาดใหญ่ มีฐานกว้างราว 7 เมตร ซึ่งเป็นหลักฐานสำคัญที่ยืนยันถึงความรุ่งเรืองของศาสนาในพื้นที่นี้ตั้งแต่อดีตกาล สิ่งปลูกสร้างดังกล่าวช่วยเสริมภาพความสำคัญของเมืองการุ้งในฐานะศูนย์กลางทางความเชื่อและศรัทธาของชุมชนในอดีต ขณะเดียวกัน บริเวณด้านหน้าทางเข้าเมืองโบราณยังมีศาลเจ้าแม่การุ้งตั้งอยู่ริมทางหลวง เป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ที่ชาวบ้านและผู้สัญจรผ่านไปมาให้ความเคารพนับถือ ผู้ที่มาเยือนเมืองโบราณการุ้งมักแวะเข้าไปกราบไหว้ขอพรเพื่อความเป็นสิริมงคลก่อนเดินชมพื้นที่โดยรอบ
บรรยากาศทั่วไปของเมืองโบราณการุ้งมีความร่มรื่น เรียบง่าย และสงบ เหมาะสำหรับนักท่องเที่ยวที่สนใจการท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์และวัฒนธรรม โดยเฉพาะผู้ที่ต้องการหลีกหนีความวุ่นวายจากชีวิตประจำวัน ภาพของคูน้ำโบราณที่ทอดยาวโอบล้อมตัวเมือง ตัดกับท้องฟ้าสีครามและแนวต้นไม้ใหญ่ สร้างทัศนียภาพที่งดงามและมีเสน่ห์เฉพาะตัว จึงดึงดูดนักถ่ายภาพสายประวัติศาสตร์ รวมถึงผู้ที่หลงใหลในความขลังของโบราณสถานให้เข้ามาสัมผัสกลิ่นอายของอารยธรรมที่เคยรุ่งเรืองในอดีต
เมืองโบราณการุ้งจึงเป็นสถานที่ที่เปิดโอกาสให้ผู้มาเยือนได้ย้อนรอยประวัติศาสตร์และซึมซับความศรัทธาที่สืบทอดกันมาหลายศตวรรษ บนผืนดินที่ยังคงเก็บงำร่องรอยความเจริญของบรรพบุรุษไทยไว้ได้อย่างสง่างามและน่าประทับใจ
วิธีการเดินทาง
รถยนต์ส่วนตัว:
- จากตัวเมืองอุทัยธานี ใช้ทางหลวงหมายเลข 333 (สายหนองฉาง-บ้านไร่) ขับตรงไปผ่านบ้านทุ่งนาทางแยกเขาตะพาบจนถึงบ้านการุ้ง เมืองโบราณจะอยู่บริเวณทางโค้งด้านซ้ายมือ มีศาลเจ้าแม่การุ้งตั้งอยู่โดดเด่นริมทาง
รถโดยสารสาธารณะ:
- นั่งรถตู้จากกรุงเทพฯ (สายใต้ใหม่) สายกรุงเทพฯ-บ้านไร่ ลงที่อำเภอบ้านไร่ หรือลงที่ตลาดบ้านการุ้ง (เมืองโบราณอยู่ก่อนถึงตัวอำเภอบ้านไร่ประมาณ 10 กิโลเมตร)
คำแนะนำ
ฤดูกาลที่แนะนำ:
- สามารถเข้าชมได้ตลอดปี แต่ช่วง พฤศจิกายน - มกราคม อากาศจะเย็นสบายที่สุด เหมาะแก่การเดินชมคูเมืองและถ่ายภาพกลางแจ้ง
อุปกรณ์สำคัญ:
- ควรเตรียมหมวกหรือร่ม และแว่นกันแดด เนื่องจากเป็นพื้นที่โล่งกว้าง และควรสวมรองเท้าที่เดินสบายเพื่อเดินสำรวจคันดินรอบคูเมือง
การถ่ายภาพ:
- ช่วงเย็นประมาณ 16.00 - 17.30 น. แสงสีทองจะส่องกระทบคูน้ำและศาลเจ้าแม่การุ้ง ให้ภาพที่ดูขลังและสวยงามเป็นพิเศษ
กิจกรรม:
- แนะนำให้เตรียมชุดสำหรับไหว้เจ้าแม่การุ้งมาด้วย และในพื้นที่อำเภอบ้านไร่ยังมีผ้าทอพื้นเมืองที่สวยงามควรแวะซื้อเป็นของฝาก
ค่าธรรมเนียมเข้าชม
-
ชาวไทย: ฟรี
-
ชาวต่างชาติ: ฟรี
เวลาทำการ
-
เปิดให้เข้าชมทุกวัน ตลอดเวลา แนะนำช่วง 06:00 – 18:00 น. เพื่อความสะดวกและความปลอดภัย
-
ศาลเจ้าแม่การุ้งเปิดให้สักการะได้ตลอดช่วงกลางวัน