ศาลเจ้าแม่โต๊ะโมะ (Chao Mae To Mo Shrine) ในอำเภอสุคิริน ถือเป็นรากเหง้าแห่งความศรัทธาของชาวไทยเชื้อสายจีนในพื้นที่ชายแดนใต้ จุดเริ่มต้นเกิดขึ้นในยุคที่เหมืองทองคำบ้านโต๊ะโมะรุ่งเรืองก่อนช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 เมื่อชาวจีนฮกเกี้ยนที่เดินทางมาทำงานเหมืองทอง ได้อัญเชิญองค์เทพี Mazu (เจ้าแม่มาจู่ เทพธิดาแห่งท้องทะเล) มาจากประเทศจีน เพื่อเป็นสิ่งยึดเหนี่ยวจิตใจและขอพรให้คุ้มครองจากอันตรายในป่าลึกและโรคภัย

ดั้งเดิมมีองค์เจ้าแม่พี่น้อง 3 องค์ (แซ่ลี่ แซ่ตั่น และแซ่ลิ่ม) ประดิษฐานอยู่ในศาลไม้ขนาดเล็กบริเวณเชิงเขาโต๊ะโมะ คนงานเหมืองต่างเชื่อมั่นในบารมีของท่านว่าช่วยให้แคล้วคลาดปลอดภัยและประสบความสำเร็จในการขุดค้นทองคำ

ศาลแห่งนี้ถือเป็น สถานที่ต้นกำเนิดดั้งเดิม ก่อนที่จะมีการอัญเชิญองค์เจ้าแม่ไปประดิษฐาน ณ ศาลเจ้าในตัวเมืองสุไหงโก-ลก เมื่อปี พ.ศ. 2495 ภายหลังการปิดกิจการเหมืองและความเปลี่ยนแปลงทางการเมือง อย่างไรก็ตาม ชาวสุคิรินและลูกหลานชาวเหมืองยังคงรักษาศาลดั้งเดิมไว้ด้วยความกตัญญู

แม้ช่วงหนึ่งศาลจะขาดผู้ดูแล แต่ในปี พ.ศ. 2562 เป็นต้นมา ได้มีการบูรณะศาลขึ้นใหม่โดยความร่วมมือของชุมชนและหน่วยงานภาครัฐ พร้อมแนวคิดพัฒนา “อุทยานเจ้าแม่โต๊ะโมะ” ให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์และจิตวิญญาณที่เชื่อมโยงเรื่องราวเหมืองทองกับความเชื่อของผู้คน

ในทุกปี ช่วงเดือนสามตามปฏิทินจีน จะมีการจัดงานสมโภชอย่างยิ่งใหญ่ มีพิธีกรรมทางศาสนา การแสดงงิ้ว และกิจกรรมชุมชน โดยมีผู้ศรัทธาจากหลายพื้นที่ รวมถึงชาวมาเลเซียเดินทางมาร่วมงาน บรรยากาศของศาลที่ตั้งอยู่ท่ามกลางหุบเขาและธรรมชาติอันบริสุทธิ์ ทำให้ผู้มาเยือนสัมผัสได้ถึงความสงบและพลังศรัทธาที่สืบทอดกันมาหลายชั่วอายุคน

การมาเยือนศาลเจ้าแม่โต๊ะโมะจึงไม่ใช่เพียงการสักการะเพื่อความเป็นสิริมงคล แต่ยังเป็นการย้อนรอยประวัติศาสตร์เหมืองทองคำ และทำความเข้าใจรากวัฒนธรรมของชุมชนภูเขาทองอย่างลึกซึ้ง

• รถยนต์ส่วนตัว: จากตัวเมืองนราธิวาส ใช้ทางหลวงหมายเลข 4055 ผ่านอำเภอระแงะและจะแนะ เข้าสู่อำเภอสุคิริน จากนั้นมุ่งหน้าสู่ตำบลภูเขาทอง (บ้านโต๊ะโมะ) ถนนลาดยางตลอดสาย มีป้ายบอกทางชัดเจน

• รถสาธารณะ: นั่งรถตู้สาย นราธิวาส – สุคิริน ลงที่ตัวอำเภอ แล้วต่อรถกระบะรับจ้างหรือมอเตอร์ไซค์รับจ้างไปยังบ้านโต๊ะโมะ (ประมาณ 20 กิโลเมตร)

• แนะนำให้ไปช่วงเช้าเพื่อสัมผัสอากาศบริสุทธิ์และบรรยากาศสงบของป่าสุคิริน

• แต่งกายสุภาพเพื่อแสดงความเคารพ เนื่องจากเป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์

• สามารถเดินทางต่อไปยังพิพิธภัณฑ์เหมืองทองคำโต๊ะโม๊ะ และทดลองร่อนทองในลำน้ำสายบุรีที่อยู่ใกล้เคียง

• หากต้องการร่วมงานสมโภช ควรตรวจสอบวันที่ 23 เดือน 3 ตามปฏิทินจีนของแต่ละปี (มักตรงกับเดือนเมษายน)

ค่าเข้าชม:

• ไม่มีค่าเข้าชม (สามารถร่วมทำบุญตามศรัทธา)

เวลาเปิด-ปิด:

• เปิดทุกวัน เวลา 08:30 – 16:30 น.