เจดีย์โบตะทาวน์ เป็นหนึ่งในเจดีย์สำคัญของเมืองย่างกุ้งที่มีประวัติยาวนานและเกี่ยวพันกับตำนานพุทธศาสนาอย่างลึกซึ้ง เชื่อกันว่าสร้างขึ้นเมื่อราว 2,500 ปีก่อน โดยชนชาติมอญในยุคโบราณ เพื่อบรรจุพระเกศาธาตุ (ผมของพระพุทธเจ้า) ที่ได้รับอัญเชิญมาจากประเทศอินเดีย

ชื่อ “โบตะทาวน์” มีความหมายว่า “ทหารหนึ่งพันนาย” ซึ่งมาจากเรื่องเล่าว่า มีทหารจำนวนหนึ่งพันคนมาคอยต้อนรับพระอรหันต์ที่อัญเชิญพระบรมสารีริกธาตุมายังดินแดนนี้ เพื่อถวายแด่กษัตริย์แห่งพม่าในขณะนั้น สถานที่แห่งนี้จึงกลายเป็นศูนย์กลางศรัทธาและจุดบูชาสำคัญของเมืองย่างกุ้งตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา

เจดีย์โบตะทาวน์มีรูปแบบที่โดดเด่นไม่เหมือนใคร เพราะเป็นเจดีย์แบบ “กลวงด้านใน” (Hollow Stupa) ซึ่งต่างจากเจดีย์อื่นๆ ที่มักจะปิดทึบ ภายในเจดีย์เปิดให้ผู้มาเยือนได้เดินเข้าไปชมทางเดินที่ประดับด้วยกระจกโมเสกสีทองสะท้อนแสงสวยงามตลอดแนวผนัง เสมือนอยู่ในโลกแห่งศรัทธา ด้านในสุดเป็นที่ประดิษฐานพระเกศาธาตุในโถแก้ว พร้อมด้วยโบราณวัตถุที่ขุดพบจากการบูรณะหลังสงครามโลกครั้งที่ 2

ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 เจดีย์ได้รับความเสียหายอย่างหนักจากการทิ้งระเบิดของฝ่ายพันธมิตรในปี 1943 ทำให้โครงสร้างพังลงทั้งหมด แต่ภายหลังรัฐบาลและประชาชนได้ร่วมมือกันบูรณะขึ้นใหม่ในปี 1948 โดยยังคงรักษารูปแบบเดิมตามหลักสถาปัตยกรรมมอญผสมพม่า เพื่อให้เป็นอนุสรณ์ทางศาสนาและประวัติศาสตร์

ปัจจุบัน บริเวณโดยรอบเจดีย์มีทั้งวัด อาคารพิธี และลานกว้างสำหรับสวดมนต์ ทำบุญ และเวียนเทียน โดยเฉพาะในวันสำคัญทางพุทธศาสนา จะมีประชาชนและนักท่องเที่ยวจำนวนมากมาร่วมงาน นอกจากนี้ ที่ตั้งของเจดีย์อยู่ริมแม่น้ำย่างกุ้ง จึงสามารถมองเห็นวิวแม่น้ำได้ชัดเจนในช่วงเย็น เป็นจุดชมพระอาทิตย์ตกที่สวยงามอีกแห่งของเมือง

โดยรวมแล้ว เจดีย์โบตะทาวน์ไม่เพียงเป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ทางศาสนา แต่ยังเป็นสัญลักษณ์ทางวัฒนธรรมของย่างกุ้ง ที่สะท้อนถึงความศรัทธา ความอดทน และความภาคภูมิใจของชาวเมียนมาในรากเหง้าทางพุทธศาสนาอย่างแท้จริง.

• เจดีย์ตั้งอยู่ในใจกลางเมืองย่างกุ้ง ใกล้กับท่าเรือโบตาทาวน์ วิธีที่สะดวกที่สุดคือการเดินทางด้วย รถแท็กซี่ หรือ รถโดยสารสาธารณะ จากย่านใจกลางเมืองย่างกุ้ง หรือจากโรงแรมริมแม่น้ำ สามารถเดินไปยังเจดีย์ได้

การแต่งกาย:

• เนื่องจากเป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ ควรแต่งกายสุภาพ สวมเสื้อมีแขน และ กางเกง/กระโปรงยาวคลุมเข่า

การเข้าชม:

• ต้องถอดรองเท้าและถุงเท้าก่อนเข้าสู่พื้นที่เจดีย์ ควรเตรียมผ้าเปียกหรือทิชชู่เปียกไว้เช็ดเท้าหลังการเข้าชม

การขอพรเทพทันใจ:

• ตามธรรมเนียมการขอพรเทพทันใจ ต้องนำธนบัตร 2 ใบ ม้วนใส่กรวยแล้วยื่นให้ท่านถือไว้ จากนั้นกระซิบขอพรข้างหู (ห้ามให้คนอื่นได้ยิน) แล้วดึงธนบัตรกลับมา 1 ใบเพื่อเป็นสิริมงคล

ค่าเข้าชม:

• มีค่าธรรมเนียมเข้าชมสำหรับชาวต่างชาติประมาณ 10,000 - 15,000 จัต (Kyat) หรือประมาณ 5 - 10 USD (ราคาอาจมีการเปลี่ยนแปลง ควรตรวจสอบ ณ จุดเข้าชม)

เวลาเปิดปิดทำการ:

• เจดีย์โบตาทาวน์: เปิดทุกวันตั้งแต่เวลา 06:00 น. ถึง 20:00 น.

• เทพทันใจ: (นัตโบโบยี) เปิดทุกวันตั้งแต่เวลา 06:00 น. ถึง 21:00 น.