อ่างเก็บน้ำชลประทานห้วยขี้เหล็ก (Huai Khi Lek Reservoir) เป็นโครงการพัฒนาด้านชลประทานที่จัดสร้างขึ้นเพื่อกักเก็บน้ำฝนในฤดูฝน และนำมาใช้ประโยชน์ในฤดูแล้ง โดยมีเป้าหมายหลักเพื่อสนับสนุนการเกษตร การอุปโภคบริโภคของชุมชน รวมถึงช่วยลดปัญหาน้ำท่วมในพื้นที่ลุ่มน้ำของอำเภอนิคมคำสร้อย จังหวัดมุกดาหาร ซึ่งถือเป็นบทบาทสำคัญของระบบบริหารจัดการน้ำในระดับท้องถิ่นพื้นที่โดยรอบอ่างเก็บน้ำมีลักษณะเป็นภูมิประเทศแบบที่ราบสลับเนินเตี้ย มีทั้งพื้นที่เกษตรกรรมและแนวป่าโปร่งกระจายตัวอยู่โดยรอบ ทำให้เกิดความสมดุลของระบบนิเวศแบบกึ่งธรรมชาติ ผิวน้ำของอ่างมีความกว้างและเปิดโล่ง ไม่มีสิ่งปลูกสร้างหนาแน่น ส่งผลให้ลมธรรมชาติสามารถพัดผ่านได้ตลอดวัน ทำให้อากาศบริเวณนี้ค่อนข้างเย็นสบายกว่าพื้นที่ชุมชนทั่วไป อีกทั้งยังเป็นแหล่งอาศัยของปลาและสิ่งมีชีวิตน้ำจืดหลากหลายชนิด

ในด้านระบบชลประทาน อ่างเก็บน้ำแห่งนี้ทำหน้าที่เป็นแหล่งกักเก็บน้ำหลักที่ส่งต่อไปยังพื้นที่เกษตรรอบข้าง เช่น นาข้าว พืชไร่ และสวนเกษตรผสมผสาน น้ำที่กักเก็บไว้จะถูกควบคุมและปล่อยผ่านคลองชลประทานไปยังพื้นที่เพาะปลูกตามความเหมาะสมของฤดูกาล ซึ่งช่วยลดต้นทุนการสูบน้ำและเพิ่มความมั่นคงด้านการเกษตรของชุมชนในระยะยาวแม้เดิมจะสร้างขึ้นเพื่อวัตถุประสงค์ด้านชลประทาน แต่เมื่อเวลาผ่านไป พื้นที่แห่งนี้ได้กลายเป็นแหล่งพักผ่อนหย่อนใจของคนในท้องถิ่น เนื่องจากมีทัศนียภาพที่สวยงามและบรรยากาศที่เงียบสงบ โดยเฉพาะแนวสันเขื่อนที่ทอดยาวซึ่งเหมาะสำหรับการเดินเล่นหรือปั่นจักรยาน พร้อมทั้งสามารถมองเห็นผืนน้ำกว้างและเส้นขอบฟ้าได้อย่างชัดเจน

ช่วงเวลาที่ได้รับความนิยมมากที่สุดคือช่วงเย็น เนื่องจากสามารถชมพระอาทิตย์ตกที่สะท้อนกับผิวน้ำเกิดเป็นภาพทิวทัศน์ที่สวยงามและมีเอกลักษณ์ นอกจากนี้ ในช่วงเช้ายังเหมาะสำหรับการถ่ายภาพเพราะแสงนุ่มและอากาศสดชื่น ส่วนในฤดูแล้งจะมีบางช่วงที่ระดับน้ำลดลงจนเกิดพื้นที่ทรายริมอ่าง ทำให้กลายเป็นจุดนั่งพักผ่อนและปิกนิกของชาวบ้านวิถีชีวิตของชุมชนรอบอ่างเก็บน้ำยังคงผูกพันกับแหล่งน้ำแห่งนี้อย่างใกล้ชิด ไม่ว่าจะเป็นการทำประมงน้ำจืด การใช้น้ำเพื่อการเกษตร หรือการใช้พื้นที่เป็นแหล่งพักผ่อนร่วมกันในครอบครัว จึงสะท้อนให้เห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างทรัพยากรธรรมชาติกับวิถีชีวิตของผู้คนได้อย่างชัดเจนในภาพรวม อ่างเก็บน้ำชลประทานห้วยขี้เหล็กจึงไม่ใช่เพียงแค่โครงสร้างด้านชลประทาน แต่ยังเป็นพื้นที่ที่รวมทั้งระบบนิเวศ วิถีชีวิตชุมชน และแหล่งท่องเที่ยวเชิงธรรมชาติไว้ในพื้นที่เดียวกันอย่างสมดุล และยังมีศักยภาพในการพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ในอนาคตได้อีกด้วย