พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ เรือพระราชพิธี (National Museum of Royal Barges) เดิมเคยเป็นอู่เก็บเรือพระที่นั่งภายใต้การดูแลของสำนักพระราชวังและกองทัพเรือ ตั้งอยู่บริเวณปากคลองบางกอกน้อย ริมแม่น้ำเจ้าพระยา ทำเลแห่งนี้สะท้อนถึงวิถีชีวิตของชาวสยามที่ผูกพันกับสายน้ำมาอย่างยาวนาน

หลังสงครามโลกครั้งที่ 2 อาคารได้รับการบูรณะครั้งใหญ่ และยกฐานะเป็นพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติภายใต้การดูแลของกรมศิลปากร เพื่ออนุรักษ์เรือพระราชพิธีอันทรงคุณค่า ซึ่งใช้ในพระราชประเพณี กระบวนพยุหยาตราชลมารค อันยิ่งใหญ่และงดงาม เป็นพระราชพิธีที่มีเอกลักษณ์และหาชมได้ยากที่สุดแห่งหนึ่งของโลก

ไฮไลท์เรือพระที่นั่งสำคัญ

ภายในพิพิธภัณฑ์จัดแสดงเรือพระที่นั่งสำคัญ 8 ลำ โดยลำที่โดดเด่นที่สุดคือ

• เรือพระที่นั่งสุพรรณหงส์ – โขนเรือเป็นรูปหงส์แกะสลักอย่างวิจิตร ลำเรือทาสีทองประดับกระจกงดงาม ถือเป็นสัญลักษณ์แห่งพระราชอำนาจและความรุ่งเรือง

• เรือพระที่นั่งนารายณ์ทรงสุบรรณ รัชกาลที่ 9 – สร้างขึ้นในรัชกาลที่ 9 โขนเรือเป็นรูปพระนารายณ์ทรงครุฑ แสดงถึงคติความเชื่อทางศาสนาและสถาบันพระมหากษัตริย์

• เรือพระที่นั่งอนันตนาคราช – โขนเรือเป็นพญานาคหลายเศียร งดงามและสง่างาม

• เรือพระที่นั่งอเนกชาติภุชงค์ – โดดเด่นด้วยลวดลายพญานาคประณีตตลอดลำ

เรือเหล่านี้ไม่ใช่เพียงโบราณวัตถุ แต่ยังคงถูกนำออกใช้จริงในพระราชพิธีสำคัญ สะท้อนถึงความต่อเนื่องของราชประเพณีไทย

บรรยากาศและคุณค่าทางศิลปะ

ภายในโรงเก็บเรือให้ความรู้สึกขลังและยิ่งใหญ่ กลิ่นไม้ผสมทองคำและแสงสะท้อนจากกระจกสีสร้างบรรยากาศที่น่าประทับใจ นักท่องเที่ยวสามารถชมรายละเอียดงานฝีมือของช่างสิบหมู่ได้อย่างใกล้ชิด ตั้งแต่การแกะสลักไม้ การลงรักปิดทอง ไปจนถึงเครื่องแต่งกายของฝีพายและเครื่องดนตรีประกอบจังหวะในขบวน

การเดินชมที่นี่เปรียบเสมือนการย้อนเวลาไปสู่ความรุ่งเรืองของราชสำนักไทย และเข้าใจถึงความสัมพันธ์ระหว่างพระมหากษัตริย์ ศาสนา และประชาชน ผ่านสัญลักษณ์ของเรือแต่ละลำ

พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ เรือพระราชพิธี จึงเป็นสถานที่ที่รวมความสง่างาม ศิลปกรรมชั้นสูง และมรดกทางวัฒนธรรมของชาติไว้ใต้หลังคาอู่เรือประวัติศาสตร์ริมคลองบางกอกน้อยอย่างสมบูรณ์แบบ

เรือข้ามฟาก:

• นั่งเรือข้ามฟากจาก ท่าช้าง หรือ ท่าวังหลัง (พรานนก) มาลงที่ท่าเรือใกล้พิพิธภัณฑ์ หรือเหมาเรือหางยาวท่องเที่ยวคลองบางกอกน้อย (เป็นวิธีที่สะดวกและเห็นวิวสวยที่สุด)

รถประจำทาง:

• มีรถสาย 57, 79, 80, 123, 124 และ 511 ผ่านบริเวณถนนอรุณอมรินทร์ แล้วเดินต่อเข้าซอยอรุณอมรินทร์ 57 หรือซอยข้างสะพานอรุณอมรินทร์

รถยนต์ส่วนตัว:

• ทางเข้าค่อนข้างเล็กและที่จอดรถจำกัด แนะนำให้จอดรถบริเวณสะพานพระราม 8 หรือห้างสรรพสินค้าใกล้เคียงแล้วใช้บริการเรือหรือมอเตอร์ไซค์รับจ้าง

ช่วงเวลาที่เหมาะสม:

• แนะนำให้มาในช่วงเช้า 09:00 – 11:00 น. เพื่อหลีกเลี่ยงอากาศร้อน เนื่องจากภายในโรงเก็บเรือไม่มีเครื่องปรับอากาศ

การเตรียมตัว:

• เตรียมน้ำดื่มและพัดลมพกพา เนื่องจากพื้นที่เป็นโรงเรือนเปิดโล่งริมน้ำที่อาจมีอากาศค่อนข้างร้อนในตอนกลางวัน

การถ่ายภาพ:

• สามารถถ่ายภาพเรือได้ แต่ถ้าใช้ กล้องโปรหรือขาตั้งกล้อง อาจมีค่าธรรมเนียมเพิ่มเติม (กรุณาตรวจสอบกับเจ้าหน้าที่หน้าเคาน์เตอร์)

กิจกรรมใกล้เคียง:

• สามารถเดินเชื่อมต่อเพื่อไปชมวัดสุวรรณารามหรือชุมชนบ้านบุที่อยู่ถัดไปตามแนวคลองบางกอกน้อยได้

การวางแผน:

• หากโชคดีในช่วงที่มีการเตรียมการพระราชพิธี อาจได้เห็นการฝึกซ้อมของฝีพายหรือการซ่อมแซมเรือจากช่างผู้เชี่ยวชาญ

ค่าเข้าชม

• ชาวไทย: 20 บาท

• ชาวต่างชาติ: 100 บาท

• (อาจมีค่าธรรมเนียมการถ่ายภาพเพิ่มเติม)

เวลาทำการ

• ทุกวัน: 09:00 – 16:30 น.