วัดพระยาแพรก (Phraya Phraek Temple) เป็นหนึ่งในโบราณสถานสำคัญของกลุ่มเมืองแพรกศรีราชา (ปัจจุบันคืออำเภอสรรคบุรี จังหวัดชัยนาท) ซึ่งเคยเป็นเมืองหน้าด่านที่มีบทบาทสำคัญในสมัยอยุธยาตอนต้น แม้ปัจจุบันวัดจะเหลือเพียงซากปรักหักพัง แต่โบราณวัตถุและรูปแบบทางสถาปัตยกรรมที่ยังคงปรากฏให้เห็นกลับสะท้อนถึงความรุ่งเรืองในอดีตได้อย่างชัดเจน โดยเฉพาะ เจดีย์ประธานทรงแปดเหลี่ยม ที่ตั้งเด่นอยู่ด้านหลังฐานพระอุโบสถ อันเป็นรูปแบบที่พบได้ไม่บ่อยนัก และแสดงถึงอิทธิพลของศิลปะอยุธยาตอนต้นที่ผสมผสานกับลักษณะเฉพาะของท้องถิ่นได้อย่างลงตัว

จากหลักฐานทางประวัติศาสตร์และคำบอกเล่า เชื่อว่าวัดพระยาแพรกมีความเกี่ยวข้องกับชนชั้นผู้ปกครองเมืองในอดีต สมชื่อ “พระยาแพรก” ซึ่งอาจสะท้อนถึงสถานะของวัดในฐานะศาสนสถานสำคัญประจำเมือง ภายในบริเวณวัดยังปรากฏ ฐานพระอุโบสถขนาดใหญ่ และเจดีย์รายหลายองค์ที่ยังคงเหลือโครงสร้างศิลาแลงและอิฐให้เห็นอย่างชัดเจน ลักษณะการก่ออิฐ การย่อมุมไม้สิบสอง และการออกแบบฐานเจดีย์ที่มีความอ่อนช้อย ล้วนเป็นหลักฐานสำคัญที่ช่วยให้เข้าใจพัฒนาการทางสถาปัตยกรรมในช่วงรอยต่อของยุคสมัย

บรรยากาศโดยรอบวัดพระยาแพรกมีความเงียบสงบและเป็นธรรมชาติ เหมาะแก่การเดินชมโบราณสถานอย่างละเอียด นักท่องเที่ยวสามารถพินิจรายละเอียดงานช่างโบราณได้อย่างใกล้ชิด ทั้งแนวเส้นสายของฐานอาคาร การเรียงอิฐที่ยังคงความประณีต และสัดส่วนขององค์เจดีย์ที่สง่างามแม้จะผ่านกาลเวลามาหลายร้อยปี ความเรียบง่ายของซากโบราณสถานกลับยิ่งขับเน้นให้เห็นคุณค่าทางประวัติศาสตร์ได้ชัดเจนยิ่งขึ้น

วัดพระยาแพรกตั้งอยู่ใกล้กับ วัดมหาธาตุ และ วัดสองพี่น้อง มาก จนถือได้ว่าเป็นกลุ่มโบราณสถานเดียวกัน นักท่องเที่ยวสามารถเดินถึงกันได้สะดวกภายในระยะไม่ไกล การมาเยือนพื้นที่แห่งนี้จึงเปรียบเสมือนการเดินย้อนเวลากลับไปสู่ยุคที่เมืองสรรคบุรีเคยเป็นศูนย์กลางการค้า การปกครอง และพระพุทธศาสนาที่สำคัญของที่ราบลุ่มภาคกลางของไทย

รถยนต์ส่วนตัว:

• จากตัวเมืองชัยนาท ใช้ทางหลวงหมายเลข 340 ไปทางสุพรรณบุรี แล้วแยกเข้าอำเภอสรรคบุรี วัดจะตั้งอยู่ในเขตเมืองเก่าแพรกศรีราชา ใกล้กับที่ว่าการอำเภอสรรคบุรี

รถสาธารณะ:

• นั่งรถตู้สายกรุงเทพฯ-สรรคบุรี หรือรถโดยสารจากชัยนาทมาลงที่อำเภอสรรคบุรี แล้วเดินหรือต่อรถจักรยานยนต์รับจ้างไปยังบริเวณโบราณสถาน

ช่วงเวลาที่แนะนำ:

• ช่วงเช้า (07:30 - 09:30 น.) หรือ ช่วงเย็น (16:30 - 18:00 น.) แสงแดดที่ส่องกระทบเจดีย์อิฐสีแดงจะสวยงามมากและอากาศไม่ร้อน

กิจกรรมแนะนำ:

• จัดทริป "เดินชม 3 วัดเมืองเก่า" โดยเริ่มจากวัดมหาธาตุ เดินมายังวัดพระยาแพรก และจบที่วัดสองพี่น้อง ซึ่งตั้งอยู่ใกล้กันในระยะเดินถึง

การถ่ายภาพ:

• มุมจากด้านหน้าฐานพระอุโบสถย้อนไปยังเจดีย์แปดเหลี่ยม เป็นมุมที่แสดงให้เห็นความยิ่งใหญ่ของสถาปัตยกรรมในอดีตได้ดีที่สุด

ข้อควรระวัง:

• เนื่องจากเป็นโบราณสถานเก่าแก่ ห้ามปีนป่ายโบราณสถาน หรือเคลื่อนย้ายอิฐและหินในบริเวณวัด

ค่าธรรมเนียมการเข้าชม

• เข้าชมฟรี (ทั้งชาวไทยและชาวต่างชาติ)

ช่วงเวลาเปิด-ปิด

• เปิดให้เข้าชมทุกวัน: 08:00 – 17:00 น.