วัดมหาวันวนาราม (Wat Mahawan Wanaram) ตั้งอยู่ใกล้คูเมืองลำพูนด้านทิศตะวันตก บนถนนจามเทวี สร้างขึ้นในรัชสมัย พระนางจามเทวี ปฐมกษัตริย์แห่งอาณาจักรหริภุญชัย ราว พ.ศ. 1200 ภายหลังจากฤาษีวาสุเทพสถาปนาเมือง พระนางได้เสด็จจากอาณาจักรละโว้มาปกครอง พร้อมไพร่พลผู้เชี่ยวชาญสาขาต่าง ๆ และพระสงฆ์จำนวนมากกว่า 500 รูป

ในการเสด็จครั้งนั้น พระนางจามเทวีได้อัญเชิญพระพุทธรูปสำคัญมาด้วย 2 องค์ คือ พระแก้วขาว (พระเสตังคมณี) และ พระศิลาดำ หรือพระพุทธสิกขี โดยโปรดให้สร้างวัดมหาวันขึ้นเพื่อเป็นที่จำพรรษาของพระสงฆ์ และเป็นสถานที่ประดิษฐานพระศิลาดำ ส่วนพระแก้วขาวนั้น ต่อมาพระเจ้าเม็งรายแห่งล้านนาได้อัญเชิญไปประดิษฐานที่ วัดเชียงมั่น จังหวัดเชียงใหม่

ภายในวัดประดิษฐาน พระพุทธสิกขีปฏิมากร (พระศิลาดำ) พระพุทธรูปปางนาคปรกศิลปะทวารวดี–ลพบุรี ซึ่งเป็นศูนย์รวมศรัทธาของชาวหริภุญชัย และยังถือเป็นต้นแบบในการสร้าง พระรอดมหาวัน พระเครื่องดินเผาที่มีชื่อเสียงระดับประเทศ

ตามตำนานเล่าว่า เมื่อหริภุญชัยเกิดสงครามกับขุนลัวะวิลังขะ พระฤาษีได้ใช้พระศิลาดำเป็นต้นแบบในการสร้างพระเครื่องแจกจ่ายให้ทหารและประชาชนเพื่อคุ้มครองภัย ส่วนที่เหลือได้นำไปบรรจุไว้ใน พระเจดีย์มหาวัน ซึ่งเป็นเจดีย์ทรงปราสาทศิลปะหริภุญชัย

ต่อมาเมื่อกาลเวลาผ่านไป เจดีย์ได้ชำรุดพังลง ทำให้มีการค้นพบพระเครื่องจำนวนมาก ชาวบ้านที่นำไปบูชาต่างกล่าวถึงอิทธิปาฏิหาริย์ด้านแคล้วคลาดปลอดภัย จนพระเครื่องเหล่านี้เป็นที่รู้จักในชื่อ “พระรอดมหาวัน” และได้รับการยกย่องเป็นหนึ่งในพระเครื่องชุด เบญจภาคี ที่ทรงคุณค่าที่สุดของไทย

ปัจจุบันวัดมหาวันยังคงเป็นศูนย์รวมศรัทธาและแหล่งเรียนรู้ประวัติศาสตร์สำคัญของเมืองลำพูน เหมาะสำหรับทั้งการสักการะ ขอพร และศึกษาตำนานพระเครื่องอันลือชื่อ

• รถยนต์ส่วนตัว: ขับตามถนนรอบคูเมืองลำพูนด้านทิศตะวันตก วัดอยู่ใกล้แยก ประตูมหาวัน มีที่จอดรถสะดวกภายในวัด

•  นิยมขอพรเรื่อง ความแคล้วคลาดปลอดภัยและการเดินทาง

•  ช่วงเช้าเหมาะสำหรับถ่ายภาพเจดีย์ แสงนุ่มและบรรยากาศสงบ

• ควรแต่งกายสุภาพก่อนเข้าสักการะ

• สามารถเที่ยวต่อไปยัง วัดจามเทวี ได้ในระยะประมาณ 1 กม.

•  มีจุดให้เช่าบูชาพระรอดรุ่นใหม่เป็นที่ระลึก

ค่าเข้าชม:

• เข้าชมฟรี

เวลาเปิด–ปิด:

• เปิดทุกวัน 08:00 – 17:00 น.