พระพนัสบดี (Phra Phanat Bodhi) เป็นพระพุทธรูปศิลาโบราณที่มีความสำคัญและเป็นที่เคารพสูงสุดของชาวอำเภอพนัสนิคม ประวัติความเป็นมาของพระพุทธรูปองค์นี้มีความน่าสนใจอย่างยิ่ง โดยถูกค้นพบในบริเวณเมืองเก่าซึ่งปัจจุบันคือเขตอำเภอพนัสนิคม พระพนัสบดีเป็นพระพุทธรูปสลักจากหินละเอียดสีดำ มีอายุเก่าแก่ย้อนไปถึง สมัยทวารวดี หรือประมาณ 1,200 - 1,300 ปีมาแล้ว ความพิเศษของพระพุทธรูปองค์นี้คือพุทธลักษณะที่หาดูได้ยากมากในประเทศไทย โดยเป็นพระพุทธรูปปางประทับยืนบนหลังสัตว์ประหลาดที่เป็นการผสมผสานระหว่างสัตว์สำคัญ 3 ชนิด คือ ครุฑ โค และหงส์ ซึ่งเปรียบเสมือนการรวมเทพเจ้าสูงสุดในศาสนาพราหมณ์-ฮินดูไว้ภายใต้พุทธบารมีของพระพุทธเจ้า

ปัจจุบันองค์จริงถูกเก็บรักษาไว้เพื่อความปลอดภัย แต่ทางเทศบาลได้สร้าง องค์จำลอง ที่มีความงดงามและสัดส่วนตรงตามแบบเดิมทุกประการมาประดิษฐาน ณ หอพระพนัสบดีกลางสระน้ำ เพื่อให้ประชาชนและนักท่องเที่ยวได้กราบไหว้บูชา หอพระแห่งนี้ถูกสร้างขึ้นอย่างประณีตด้วยสถาปัตยกรรมไทยประยุกต์ ตั้งอยู่โดดเด่นท่ามกลางสระน้ำขนาดใหญ่ตรงข้ามกับสำนักงานเทศบาลเมืองพนัสนิคม การเลือกประดิษฐานไว้กลางน้ำนั้นสื่อถึงความร่มเย็นเป็นสุขและความอุดมสมบูรณ์ของเมืองพัส ซึ่งคำว่า "พนัสนิคม" มีความหมายอันเป็นมงคลว่า "เมืองที่อยู่ในป่าไม้" การมีพระพนัสบดีเป็นพระประธานของเมืองจึงถือเป็นการสร้างสิริมงคลและความมั่นคงให้กับผู้พักอาศัย

ความสวยงามของพระพนัสบดีจำลองนี้สะท้อนถึงความศรัทธาที่ชาวเมืองมีต่อบรรพบุรุษและประวัติศาสตร์ท้องถิ่น องค์พระมีพระพักตร์ที่อิ่มเอิบ พระเนตรทอดลงต่ำแสดงถึงความเมตตาปราณีต่อสรรพสัตว์ทั้งหลาย สัตว์ที่พระองค์ประทับยืนอยู่นั้นถูกแกะสลักอย่างละเอียดอ่อน แสดงให้เห็นถึงอิทธิพลของศิลปะในยุคโบราณที่หลอมรวมความเชื่อทางศาสนาเข้าด้วยกันอย่างลงตัว รอบๆ หอพระมีการจัดวางพื้นที่อย่างเป็นระเบียบ มีสะพานที่ทอดตัวข้ามสระน้ำเข้าไปสู่ตัวหอพระ ทำให้ผู้ที่เดินเข้าไปรู้สึกถึงความสงบและเป็นส่วนตัวในการประกอบพิธีทางศาสนาหรือการนั่งสมาธิเพียงช่วงเวลาสั้นๆ ท่ามกลางบรรยากาศรอบข้างที่สวยงาม

บริเวณรอบสระน้ำเทศบาลแห่งนี้ไม่ได้เป็นเพียงสถานที่ประดิษฐานสิ่งศักดิ์สิทธิ์เท่านั้น แต่ยังเป็นพื้นที่กิจกรรมหลักของชุมชน ในช่วงเย็นคุณจะเห็นภาพชาวเมืองมาพักผ่อนหย่อนใจและออกกำลังกายรอบๆ สระน้ำ ทำให้สถานที่แห่งนี้มีชีวิตชีวาและสะท้อนถึงวิถีชีวิตที่เรียบง่ายแต่มีความสุข สำหรับนักท่องเที่ยวและช่างภาพ หอพระกลางน้ำในช่วงเวลาที่พระอาทิตย์กำลังจะตกดินเป็นภาพที่งดงามและสงบเงียบอย่างมาก แสงไฟที่ประดับรอบหอพระจะสะท้อนลงบนผิวน้ำ สร้างมิติที่สวยงามและดูศักดิ์สิทธิ์ยิ่งขึ้นไปอีก นับเป็นจุดเช็คอินที่ไม่ควรพลาดเมื่อมาเยือนเมืองพนัสนิคม

ขอเชิญชวนนักเดินทางทุกท่านมาร่วมสักการะพระพนัสบดี เพื่อเสริมความเป็นสิริมงคลและสัมผัสกับรากเหง้าทางประวัติศาสตร์ที่ยังมีลมหายใจ การได้มากราบไหว้พระพุทธรูปที่ทรงคุณค่าและชมทัศนียภาพที่สวยงามกลางเมืองพัส จะทำให้คุณได้รับความประทับใจและความสบายใจกลับไปอย่างแน่นอน สถานที่แห่งนี้คือหัวใจสำคัญที่บอกเล่าเรื่องราวความรุ่งเรืองของเมืองพนัสนิคมตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบันได้อย่างดีที่สุด และเป็นจุดเริ่มต้นที่ดีเยี่ยมในการท่องเที่ยวชมเมืองเก่าแห่งนี้ต่อไป

• รถยนต์ส่วนตัว: ขับเข้าสู่ตัวอำเภอพนัสนิคม หอพระตั้งอยู่ริมถนนประชานิยม ตรงข้ามสำนักงานเทศบาลเมืองพนัสนิคม สามารถจอดรถได้บริเวณริมถนนรอบสระน้ำ

• รถโดยสารสาธารณะ: ขึ้นรถตู้หรือรถเมล์มาลงที่ตัวอำเภอพนัสนิคม หอพระตั้งอยู่ใจกลางเมือง สามารถเดินถึงได้หรือนั่งรถสามล้อรับจ้างในราคาประหยัด

• ช่วงเวลาที่แนะนำ: ช่วงเช้าตรู่หรือช่วงเย็น (16:30 - 18:30 น.) จะได้รับชมแสงไฟประดับหอพระและอากาศไม่ร้อน

• กิจกรรม: แนะนำให้เดินวนรอบสระน้ำเพื่อชมหอพระจากมุมต่างๆ ซึ่งจะได้ภาพที่สวยงามแตกต่างกัน

• การแต่งกาย: เนื่องจากเป็นพื้นที่เปิดโล่งกึ่งสวนสาธารณะสามารถแต่งกายตามสบายได้ แต่เมื่อเข้าสู่ภายในหอพระควรสำรวมกิริยา

• ของกินใกล้เคียง: บริเวณรอบสระน้ำมีร้านอาหารท้องถิ่นและรถเข็นขายอาหารว่างรสชาติดีมากมายในช่วงเย็น

• การถ่ายภาพ: มุมถ่ายภาพยอดนิยมคือบนสะพานที่ทอดเข้าสู่หอพระ โดยให้เห็นยอดหอพระตัดกับขอบฟ้า

ค่าเข้าชม:

• ไม่เสียค่าเข้าชม

เวลาเปิด-ปิด:

• บริเวณสระน้ำเปิดตลอด 24 ชั่วโมง

• หอพระเปิดให้เข้าสักการะภายใน: 07:00 น. – 19:00 น. (เวลาอาจมีการเปลี่ยนแปลงตามวันสำคัญ)