ศูนย์วิจัยเกษตรหลวงเชียงใหม่ (ขุนวาง) (Khun Wang Royal Agricultural Research Center) เป็นหน่วยงานวิจัยด้านพืชเมืองหนาวของกรมวิชาการเกษตร ตั้งอยู่บนพื้นที่สูงบริเวณเชิงดอยอินทนนท์ อำเภอแม่วาง จังหวัดเชียงใหม่ ที่ระดับความสูงประมาณ 1,300–1,400 เมตรจากระดับน้ำทะเล ด้วยสภาพอากาศที่เย็นสบายตลอดปี จึงเหมาะสำหรับการศึกษาวิจัย การปรับปรุงพันธุ์ และการขยายพันธุ์พืชเมืองหนาว รวมถึงเป็นศูนย์ถ่ายทอดองค์ความรู้ด้านการเกษตรให้แก่เกษตรกรบนพื้นที่สูง เพื่อส่งเสริมการประกอบอาชีพอย่างยั่งยืน ลดการทำไร่เลื่อนลอย และฟื้นฟูระบบนิเวศของพื้นที่ต้นน้ำ

ภายในศูนย์ฯ มีการรวบรวมและศึกษาพันธุ์พืชเมืองหนาวหลากหลายชนิด ไม่ว่าจะเป็น สตรอว์เบอร์รี พลับ บ๊วย พีช กีวี แมคคาเดเมีย อะโวคาโด ชา และกาแฟอาราบิก้า รวมถึงไม้ดอกเมืองหนาวอีกหลายสายพันธุ์ ผลงานวิจัยหลายโครงการได้ถูกนำไปต่อยอดและส่งเสริมให้เกษตรกรในพื้นที่สูงของภาคเหนือปลูกเป็นพืชเศรษฐกิจ สร้างรายได้ควบคู่กับการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ

ไฮไลต์สำคัญของศูนย์ฯ คือ อุโมงค์ดอกนางพญาเสือโคร่ง หรือ ซากุระเมืองไทย ซึ่งปลูกเรียงรายตลอดสองข้างทางภายในศูนย์ เมื่อเข้าสู่ช่วง เดือนมกราคมถึงต้นเดือนกุมภาพันธ์ ดอกสีชมพูจะบานพร้อมกันจนกิ่งก้านโน้มเข้าหากัน กลายเป็นอุโมงค์ธรรมชาติที่สวยงามทอดยาวหลายร้อยเมตร สร้างบรรยากาศโรแมนติกและได้รับการยกย่องให้เป็นหนึ่งในจุดชมดอกนางพญาเสือโคร่งที่สวยที่สุดของจังหวัดเชียงใหม่ นักท่องเที่ยวและช่างภาพจากทั่วประเทศต่างเดินทางมาเก็บภาพความงดงามในช่วงเวลานี้เป็นประจำทุกปี

นอกจากการชมซากุระเมืองไทยแล้ว นักท่องเที่ยวยังสามารถเดินชม แปลงวิจัยพืชเมืองหนาว โรงเรือนเพาะชำ สวนรวบรวมพันธุ์ไม้ผลเมืองหนาว และเส้นทางศึกษาธรรมชาติ ที่เปิดโอกาสให้เรียนรู้เทคนิคการปลูกพืชบนพื้นที่สูงอย่างใกล้ชิด พร้อมสัมผัสบรรยากาศของป่าต้นน้ำดอยอินทนนท์ที่ยังคงความอุดมสมบูรณ์ มีพันธุ์ไม้พื้นถิ่น เฟิร์น มอส กล้วยไม้ป่า และนกนานาชนิดอาศัยอยู่

ในช่วงเช้าของฤดูหนาว อุณหภูมิภายในศูนย์ฯ อาจลดลงเหลือเลขตัวเดียว นักท่องเที่ยวจะได้สัมผัสหมอกบาง ๆ ลอยปกคลุมเหนือแนวต้นนางพญาเสือโคร่ง เมื่อแสงอาทิตย์ส่องผ่านกลีบดอกสีชมพูจะเกิดเป็นภาพที่งดงามอย่างยิ่ง เหมาะสำหรับการถ่ายภาพธรรมชาติ ภาพพอร์ตเทรต และการพักผ่อนท่ามกลางอากาศบริสุทธิ์

ศูนย์วิจัยเกษตรหลวงเชียงใหม่ (ขุนวาง) จึงไม่ได้เป็นเพียงจุดชมดอกนางพญาเสือโคร่งเท่านั้น แต่ยังเป็น แหล่งเรียนรู้ด้านการวิจัยพืชเมืองหนาว การพัฒนาเกษตรบนพื้นที่สูง และการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติที่สำคัญของประเทศไทย เหมาะสำหรับนักท่องเที่ยวที่ต้องการสัมผัสธรรมชาติ ศึกษางานวิจัย และเที่ยวชมความงดงามของดอยอินทนนท์ได้ตลอดทั้งปี

• จากตัวเมืองเชียงใหม่ ใช้ทางหลวงหมายเลข 108 (เชียงใหม่–จอมทอง)เลี้ยวเข้าสู่ทางหลวงหมายเลข 1009 เส้นทางขึ้นอุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์
  เมื่อถึงบริเวณกิโลเมตรที่ 31 เลี้ยวขวาเข้าสู่ทางหลวงหมายเลข 1284 มุ่งหน้าสู่บ้านขุนวางขับต่อประมาณ 16 กิโลเมตร จะถึงศูนย์วิจัยเกษตรหลวงเชียงใหม่ (ขุนวาง)ระยะทางจากตัวเมืองเชียงใหม่ประมาณ 110 กิโลเมตร ใช้เวลาเดินทางราว 2.5–3 ชั่วโมงถนนช่วงสุดท้ายเป็นทางขึ้นเขาที่มีโค้งต่อเนื่อง ควรใช้รถสภาพดีและขับขี่ด้วยความระมัดระวังในช่วงฤดูดอกนางพญาเสือโคร่งบาน มีรถนักท่องเที่ยวจำนวนมาก ควรออกเดินทางตั้งแต่เช้าตรู่เพื่อหลีกเลี่ยงการจราจรหนาแน่น

• ดอกนางพญาเสือโคร่งจะบานในช่วง เดือนมกราคม–ต้นเดือนกุมภาพันธ์ ของทุกปี ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับสภาพอากาศ

• ควรตรวจสอบสถานการณ์การออกดอกก่อนเดินทาง เนื่องจากแต่ละปีช่วงเวลาบานอาจแตกต่างกัน

• แนะนำให้เดินทางถึงช่วง 07:00–08:30 น. เพื่อชมแสงเช้าและถ่ายภาพโดยมีนักท่องเที่ยวไม่หนาแน่น

• เตรียมเสื้อกันหนาว เนื่องจากอุณหภูมิช่วงเช้าอาจต่ำกว่า 10 องศาเซลเซียส

• หากต้องการพักค้างคืน ควรจองบ้านพักหรือพื้นที่กางเต็นท์ล่วงหน้าหลายเดือน โดยเฉพาะช่วงฤดูซากุระบาน

• งดเด็ดดอกไม้ ปีนต้นไม้ หรือออกนอกเส้นทาง เพื่อช่วยอนุรักษ์ธรรมชาติ

• ควรเติมน้ำมันให้เรียบร้อยก่อนขึ้นดอย เนื่องจากปั๊มน้ำมันมีจำนวนจำกัดในพื้นที่

ค่าเข้าชม:

• เข้าชมฟรี
• ไม่มีค่าธรรมเนียมเข้าชมพื้นที่ศูนย์วิจัยเกษตรหลวงเชียงใหม่ (ขุนวาง)
• กรณีเข้าพื้นที่ผ่านอุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์ ให้ชำระค่าธรรมเนียมเข้าอุทยานตามอัตราที่กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืชกำหนด

เวลาเปิด–ปิด:

• เปิดบริการทุกวัน เวลา 08:00 – 16:30 น.
• ช่วงฤดูดอกนางพญาเสือโคร่งบาน (มกราคม–กุมภาพันธ์) นักท่องเที่ยวนิยมเดินทางมาตั้งแต่ช่วงเช้าเพื่อชมดอกไม้และอากาศหนาวเย็นอย่างเต็มที่