“ชมสิมโบราณศิลปะช่างญวนอายุกว่าร้อยปี โดดเด่นด้วย "ฮูปแต้ม" จิตรกรรมฝาผนังสีฝุ่นเรื่องสังข์ศิลป์ชัยและพระเวสสันดร ผสมผสานสถาปัตยกรรมตะวันตกและวิถีอีสานอย่างงดงามทรงคุณค่า”
วัดพุทธสีมา (Wat Putthasima) เป็นศาสนสถานที่ทรงคุณค่าทางประวัติศาสตร์และศิลปกรรมอย่างยิ่งในจังหวัดนครพนม โดยมีไฮไลท์สำคัญอยู่ที่ "สิม" หรือพระอุโบสถโบราณที่สร้างขึ้นเมื่อประมาณปี พ.ศ. 2460 ตรงกับรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 6) ความโดดเด่นที่ทำให้สิมแห่งนี้แตกต่างจากที่อื่นคือการเป็นผลงานสร้างสรรค์ของกลุ่มช่างชาวเวียดนาม (ช่างญวน) ที่เข้ามาพำนักในพื้นที่มณฑลอุดรเดิม ซึ่งในขณะนั้นเทคนิคการก่อสร้างแบบตะวันตกเริ่มมีอิทธิพลอย่างมาก สังเกตได้จากโครงสร้างฐานอาคารที่ก่ออิฐถือปูนอย่างมั่นคง การทำซุ้มประตูหน้าต่างแบบโค้ง และบันไดทางขึ้นที่มีลักษณะสอบเข้าและผายออกที่ฐานคล้ายกับสถาปัตยกรรมยุโรป แต่อย่างไรก็ตาม ส่วนหลังคายังคงรักษาเอกลักษณ์ทรงจั่วตามแบบฉบับงานช่างพื้นถิ่นอีสานไว้อย่างลงตัว
นอกเหนือจากตัวโครงสร้าง ภายในและภายนอกอาคารยังมีงาน "ฮูปแต้ม" หรือจิตรกรรมฝาผนังอันล้ำค่าที่เขียนด้วยสีฝุ่นผสมกาวไม้ ซึ่งเป็นฝีมือของนายช่างแต้มท้องถิ่นนามว่า "จารย์คูณ" และ "จารย์ผุย" ภาพเขียนเหล่านี้บอกเล่าเรื่องราวพุทธประวัติ พระเวสสันดรชาดก และวรรณกรรมพื้นบ้านเรื่อง "สังข์ศิลป์ชัย" โดยมีลักษณะการวาดที่เป็นเอกลักษณ์ คือมีการใช้เส้นที่เรียบง่ายแต่ทรงพลัง สะท้อนภาพลักษณ์การแต่งกายและวิถีชีวิตของชาวไทยอีสานในยุคนั้นได้อย่างเด่นชัด มีการสอดแทรกภาพสัตว์หิมพานต์และลายกนกแบบพื้นถิ่นที่หาชมได้ยาก นอกจากนี้ บริเวณรอบสิมยังพบการประดิษฐานใบเสมาหินทรายโบราณ ซึ่งมีลักษณะศิลปะสมัยทวารวดี บ่งบอกว่าพื้นที่แห่งนี้อาจเคยเป็นจุดยุทธศาสตร์ทางศาสนามาอย่างยาวนานหลายร้อยปี ก่อนที่จะมีการสร้างสิมหลังปัจจุบันครอบทับหรือตั้งอยู่ในอาณาบริเวณเดิม สิมวัดพุทธสีมาจึงไม่ได้เป็นเพียงสถานที่ประกอบสังฆกรรมเท่านั้น แต่ยังเป็นพิพิธภัณฑ์ศิลปะกลางแจ้งที่รวบรวมภูมิปัญญาของช่างญวนและความศรัทธาของชาวอีสานไว้ด้วยกันอย่างสมบูรณ์
วิธีการเดินทาง
- ใช้เส้นทางถนนสายนาแก - ธาตุพนม (ทางหลวงหมายเลข 223) ก่อนถึงตัวอำเภอธาตุพนมประมาณ 6 กิโลเมตร จะเห็นทางแยกเข้าสู่บ้านฝั่งแดง/บ้านกุดฉิม เลี้ยวเข้าไปประมาณ 500 เมตร จะถึงตัววัดพุทธสีมา
คำแนะนำ
-
สวมชุดสุภาพที่คลุมไหล่และเข่าเพื่อเป็นการให้เกียรติสถานที่ศักดิ์สิทธิ์และชุมชน
-
ห้ามใช้แฟลชหรือสัมผัสภาพจิตรกรรมฝาผนังโดยตรงเพื่อช่วยอนุรักษ์สีฝุ่นโบราณ
-
เตรียมร่มหรือหมวกมาด้วยเนื่องจากบริเวณรอบสิมโบราณเป็นพื้นที่โล่งแจ้งและอากาศร้อน
-
แนะนำให้เดินชมรอบสิมทั้ง 4 ด้านเพราะแต่ละทิศจะเล่าเรื่องราววรรณกรรมที่แตกต่างกัน
-
อย่าลืมสังเกตใบเสมาหินทรายสมัยทวารวดีที่ปักอยู่รอบฐานสิมซึ่งหาชมได้ยากในปัจจุบัน
-
สามารถสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมจากผู้ดูแลวัดหรือชาวบ้านกุดฉิมเพื่อทราบประวัติเชิงลึก
-
แวะถ่ายภาพริมแม่น้ำก่ำที่อยู่ใกล้เคียงเพื่อชมบรรยากาศวิถีชีวิตริมน้ำของชาวบ้านฝั่งแดง
ค่าเข้าชม:
- ไม่มีค่าเข้าชม
เวลาเปิดปิดทำการ:
- เปิดให้เข้าชมทุกวัน ตั้งแต่เวลา 08:00 น. – 17:00 น.