ลานหินแตก (Lan Hin Taek) เป็นหนึ่งในจุดท่องเที่ยวทางธรรมชาติที่โดดเด่นของ อุทยานแห่งชาติภูหินร่องกล้า ตั้งอยู่ท่ามกลางภูเขาสูงของอำเภอนครไทย จังหวัดพิษณุโลก โดยอยู่ห่างจาก ฐานพัชรินทร์ ประมาณ 300 เมตร ลักษณะภูมิประเทศเป็นลานหินทรายขนาดใหญ่ที่มีรอยแตกกระจายเป็นแนวยาวคล้ายแผ่นดินแยกออกจากกัน สร้างภาพที่แปลกตาและน่าตื่นตาตื่นใจให้กับผู้ที่มาเยือน

ลานหินแห่งนี้มีพื้นที่ประมาณ 40 ไร่ โดยพื้นหินเกิดการแตกร้าวเป็นร่องลึกจำนวนมาก รอยแตกบางรอยมีขนาด แคบเพียงพอให้รากหญ้าชอนไชลงไปได้ ขณะที่บางรอยกว้างพอให้คน ก้าวข้ามได้ และบางรอยมีขนาดกว้างมากจน ไม่สามารถกระโดดข้ามได้ อีกทั้งความลึกของร่องหินเหล่านี้บางจุดยังไม่สามารถคะเนได้อย่างชัดเจน ทำให้พื้นที่ดูมีมิติและเต็มไปด้วยความลึกลับทางธรรมชาติ

ในเชิง ธรณีวิทยา สันนิษฐานว่ารอยแตกเหล่านี้เกิดจาก การโก่งตัวหรือการเคลื่อนตัวของผิวโลก ทำให้ชั้นหินทรายที่เคยเชื่อมต่อกันเกิดการแตกร้าวเป็นแนวยาวตลอดทั้งลานหิน จนกลายเป็นภูมิประเทศที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวและเป็นหนึ่งในตัวอย่างของกระบวนการเปลี่ยนแปลงของเปลือกโลกที่เห็นได้อย่างชัดเจน

บริเวณร่องหินแตกยังเป็นแหล่งอาศัยของพืชขนาดเล็กที่เจริญเติบโตได้ดีในสภาพแวดล้อมที่มีความชื้น เช่น มอส ไลเคนส์ ตะไคร่ เฟิร์น และกล้วยไม้ดินหลายชนิด พืชเหล่านี้ปกคลุมอยู่ตามผิวหินและตามซอกหิน ทำให้ลานหินแตกไม่ได้มีเพียงสีเทาของหินเท่านั้น แต่ยังมีสีเขียวของพืชพรรณธรรมชาติช่วยเพิ่มความสวยงาม

นอกจากความโดดเด่นทางธรรมชาติแล้ว พื้นที่รอบลานหินแตกยังมี ความสำคัญทางประวัติศาสตร์ เนื่องจากในช่วงทศวรรษ 2510–2520 บริเวณภูหินร่องกล้าเคยเป็นฐานที่มั่นสำคัญของ พรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย (พคท.) โดยรอยแตกของหินเหล่านี้เคยถูกใช้เป็นที่หลบภัยและที่กำบังทางธรรมชาติในช่วงเหตุการณ์ความขัดแย้งทางการเมืองของไทย

ด้วยความโดดเด่นทั้งด้าน ธรณีวิทยา ธรรมชาติ และประวัติศาสตร์ ลานหินแตกจึงเป็นหนึ่งในจุดท่องเที่ยวสำคัญของภูหินร่องกล้า ที่นักท่องเที่ยวสามารถเดินสำรวจร่องหินแปลกตา เรียนรู้เรื่องราวของธรรมชาติ และสัมผัสบรรยากาศของภูเขาสูงที่เงียบสงบได้ในสถานที่เดียว

• รถยนต์ส่วนตัว: จากตัวเมืองพิษณุโลก ใช้ทางหลวงหมายเลข 12 จากนั้นเลี้ยวซ้ายเข้าสู่ทางหลวงหมายเลข 1143 (นครไทย) มุ่งหน้าสู่อุทยานแห่งชาติภูหินร่องกล้า ลานหินแตกอยู่ห่างจากที่ทำการอุทยานฯ ประมาณ 1 กิโลเมตร มีลานจอดรถและเส้นทางเดินเท้าที่สะดวก

• ควรใส่ รองเท้าผ้าใบหรือรองเท้าหุ้มส้น ที่ยึดเกาะดี เพราะบางจุดต้องเดินข้ามร่องหิน

• ระมัดระวัง เด็กเล็ก เนื่องจากร่องหินบางจุดลึกมาก

• แนะนำให้มาเที่ยว ช่วงเช้าหรือบ่ายคล้อย เพื่อหลีกเลี่ยงแดดและได้แสงถ่ายรูปสวย

• ช่วง หน้าฝนถึงต้นฤดูหนาว จะมีดอกไม้ป่าขึ้นตามร่องหินสวยงาม

• ควรพก น้ำดื่มและหมวกกันแดด เนื่องจากพื้นที่เป็นลานหินโล่ง

ค่าเข้าชม:

• ชาวไทย ผู้ใหญ่ 40–60 บาท / เด็ก 20–40 บาท

• ชาวต่างชาติ ผู้ใหญ่ 500 บาท / เด็ก 300 บาท

(ค่าธรรมเนียมรวมกับค่าเข้า อุทยานแห่งชาติภูหินร่องกล้า แล้ว)

เวลาเปิด–ปิด:

• เปิดทุกวัน 06:00 – 18:00 น.