ศาลเจ้าพ่อหลักเมืองขอนแก่น (Khon Kaen City Pillar Shrine) หรือที่ชาวเมืองเรียกขานกันอย่างสั้นๆว่า "ศาลหลักเมือง" เป็นปูชนียสถานอันศักดิ์สิทธิ์และเปรียบเสมือนเป็นสะดือเมืองที่เป็นศูนย์รวมจิตใจของชาวขอนแก่นอย่างแท้จริง ประวัติความเป็นมาของศาลแห่งนี้มีความน่าสนใจอย่างยิ่ง โดยตัวเสาหลักเมืองเดิมนั้นถูกอัญเชิญมาจากวัดกู่ทองในอำเภอเปือยน้อย โดยท่านเจ้าคุณ คุณสารโสภณ (หลวงปู่ผาง จิตฺตคุตฺโต) พระเกจิอาจารย์ชื่อดังที่เป็นที่เคารพศรัทธาของชาวอีสาน เป็นผู้ร่วมเป็นประธานในการจัดสร้างและทำพิธีตั้งเสาหลักเมืองขึ้น ณ บริเวณสนามหน้าศาลาสุขใจ เมื่อวันที่ 20 สิงหาคม พ.ศ. 2499 เพื่อให้เป็นมิ่งขวัญและสิริมงคลแก่บ้านเมือง

ในส่วนของตัวอาคารศาลหลักเมืองปัจจุบันนั้นได้มีการบูรณะครั้งใหญ่เพื่อให้สมเกียรติและสวยงามตามแบบสถาปัตยกรรมไทยประยุกต์ร่วมสมัย โดยมีลักษณะเป็นอาคารทรงจตุรมุขยอดปราสาทตัวอาคารประดับตกแต่งด้วยสีขาวบริสุทธิ์ตัดกับลวดลายกนกสีทองอร่ามที่แสดงถึงความประณีตอ่อนช้อยของช่างฝีมือไทย บริเวณรอบอาคารมีโคมไฟหินอ่อนแบบจีนตั้งเรียงรายสะท้อนให้เห็นถึงการผสมผสานทางวัฒนธรรมไทย-จีนที่กลมเกลียวกันในท้องถิ่น เมื่อเดินเข้าไปภายในจะพบกับความสงบเงียบและความขลังของเสาหลักเมืองที่ประดิษฐานอยู่บนฐานเบญจาอย่างสง่างาม

บริเวณโดยรอบศาลหลักเมืองได้รับการปรับปรุงให้เป็นพื้นที่ลานกว้างขวาง สะอาดตา และมีการจัดระเบียบพื้นที่ไว้อย่างดีเยี่ยม มีซุ้มจำหน่ายดอกไม้ ธูป เทียน และเครื่องสักการะที่เป็นระเบียบเรียบร้อย ทำให้ผู้ที่เข้ามาสักการะรู้สึกถึงความสะดวกสบายและความร่มเย็นใจ นอกจากนี้ ความโดดเด่นที่ทำให้ศาลหลักเมืองขอนแก่นแตกต่างจากที่อื่นคือความสวยงามในยามค่ำคืน เนื่องจากตั้งอยู่ใจกลางย่านธุรกิจบนถนนศรีจันทร์ ทางเทศบาลนครขอนแก่นจึงได้มีการติดตั้งระบบไฟประดับที่ทันสมัย เปลี่ยนสีสันไปตามจังหวะเวลา ทำให้ตัวอาคารส่องประกายระยิบระยับ ตัดกับขอบฟ้าสีเข้ม กลายเป็นจุดดึงดูดสายตาของทั้งนักท่องเที่ยวและคนในพื้นที่ที่มักจะมาเดินเล่น พักผ่อนหย่อนใจ หรือออกกำลังกายเบาๆ ในบริเวณใกล้เคียง

ความเชื่อและความศรัทธาที่ชาวขอนแก่นมีต่อเจ้าพ่อหลักเมืองนั้นฝังรากลึกอย่างมากมีคำเล่าขานถึงความศักดิ์สิทธิ์ในการขอพรเรื่องหน้าที่การงาน การสอบแข่งขัน และความร่มเย็นเป็นสุขของครอบครัว ซึ่งมักจะได้รับความสำเร็จตามปรารถนา จนเห็นภาพผู้คนนำแผ่นทองมาปิดที่เสาหลักเมืองหรือนำพวงมาลัยมาถวายอย่างไม่ขาดสายตลอดทั้งวัน ในทุกๆปีจะมีการจัดงานสมโภชศาลหลักเมืองอย่างยิ่งใหญ่พร้อมกับการเฉลิมฉลองเทศกาลสำคัญต่างๆ ทำให้พื้นที่แห่งนี้ไม่เคยเงียบเหงาและยังคงทำหน้าที่เป็นรากแก้วทางจิตวิญญาณที่คอยแผ่บารมีคุ้มครองเมืองขอนแก่นมาทุกยุคทุกสมัย