พิพิธภัณฑ์เรือพื้นบ้าน (The Traditional Boat Museum) ตั้งอยู่ภายในบริเวณวัดดงน้อย เป็นแหล่งเรียนรู้สำคัญที่รวบรวมและอนุรักษ์เรือพื้นบ้านหลากหลายประเภทซึ่งเคยใช้งานจริงในแม่น้ำลพบุรีและคลองสาขาต่าง ๆ ในอดีต จังหวัดลพบุรีเป็นเมืองที่มีเครือข่ายทางน้ำอุดมสมบูรณ์มาแต่โบราณ สายน้ำจึงมีบทบาทสำคัญต่อการดำรงชีวิต การค้าขาย และการเดินทาง เรือไม่ใช่เพียงพาหนะ หากแต่เป็นส่วนหนึ่งของจิตวิญญาณและวิถีชีวิตของชุมชนริมน้ำ พิพิธภัณฑ์แห่งนี้เกิดจากความตั้งใจในการรวบรวมเรือที่ถูกทิ้งร้าง รวมถึงเรือที่ชาวบ้านนำมาถวายวัด เพื่อสืบทอดภูมิปัญญาการต่อเรือไทยให้คนรุ่นหลังได้ศึกษา

ภายในพิพิธภัณฑ์มีการจัดแสดงเรือโบราณมากกว่า 100 ลำ แบ่งออกเป็นหลายประเภทอย่างเป็นระบบ เช่น เรือขุดซึ่งทำจากไม้ตะเคียนขนาดใหญ่เพียงต้นเดียว เรือมาด เรือพาย เรือเอี้ยมจุ๊น และเรือค้าขายรูปแบบต่าง ๆ นอกจากนี้ยังมีเรือที่เคยใช้ในพระราชพิธีหรือเรือที่เกี่ยวข้องกับงานประเพณีท้องถิ่น ซึ่งได้รับการบูรณะและดูแลรักษาไว้อย่างดี พร้อมป้ายข้อมูลที่อธิบายถึงเทคนิคการขุดเรือ การเลือกชนิดไม้ ตลอดจนความเชื่อเกี่ยวกับแม่ย่านางเรือที่สะท้อนคติความเชื่อของชาวบ้านในอดีต

บรรยากาศภายในวัดดงน้อยมีความร่มรื่นและเงียบสงบ ตัวพิพิธภัณฑ์ได้รับการจัดสรรพื้นที่อย่างเป็นสัดส่วนภายใต้ศาลาไม้ขนาดใหญ่ ทำให้ผู้เข้าชมสามารถเดินชมรูปทรง ความงดงาม และรายละเอียดของเรือแต่ละลำได้อย่างใกล้ชิด นอกจากเรือแล้ว ทางวัดยังรวบรวมเครื่องมือเครื่องใช้ทางการเกษตร และอุปกรณ์จับสัตว์น้ำโบราณ เช่น แห อวน ลอบ และเครื่องมือพื้นบ้านอื่น ๆ จัดแสดงควบคู่กันไป ทำให้ที่นี่เป็นศูนย์เรียนรู้ด้านวัฒนธรรมลุ่มน้ำที่สมบูรณ์แห่งหนึ่งของจังหวัดลพบุรี

สำหรับผู้ที่สนใจด้านโบราณคดี ประวัติศาสตร์ และวิถีชีวิตดั้งเดิม การมาเยือนพิพิธภัณฑ์เรือพื้นบ้านวัดดงน้อยจะช่วยให้เห็นภาพความรุ่งเรืองของการคมนาคมและการค้าทางน้ำในอดีตได้อย่างชัดเจน ความเงียบสงบของวัดเปิดโอกาสให้ผู้เข้าชมได้ซึมซับเรื่องราวในอดีตผ่านร่องรอยบนเนื้อไม้ รอยการใช้งาน และรูปทรงที่งดงามของเรือแต่ละลำอย่างลึกซึ้ง

พิพิธภัณฑ์เรือพื้นบ้านวัดดงน้อยจึงเป็นสถานที่ที่เชื้อเชิญให้ผู้มาเยือนได้ย้อนเวลากลับไปสู่ยุคที่สายน้ำคือเส้นเลือดใหญ่ของชีวิต เป็นพื้นที่ที่มรดกทางน้ำและภูมิปัญญาชาวบ้านของไทยได้รับการรักษาไว้ เพื่อส่งต่อคุณค่าและเรื่องราวเหล่านี้ให้คงอยู่สืบไป

รถยนต์ส่วนตัว:

• จากตัวเมืองลพบุรี ใช้เส้นทางที่มุ่งหน้าไปทางตำบลกกโก (ไปทางเดียวกับทางไปอ่างซับเหล็ก) จะมีป้ายบอกทางไปวัดดงน้อยเป็นระยะ

รถโดยสารสาธารณะ:

• สามารถใช้บริการรถสองแถวสายลพบุรี-กกโก จากท่ารถในเมืองลพบุรี

ช่วงเวลาที่เหมาะสม:

• สามารถเข้าชมได้ทุกวัน แนะนำให้มาช่วงเช้าหรือบ่ายแก่ๆ เพื่อสัมผัสบรรยากาศที่สงบของวัด

การแต่งกาย:

• แต่งกายสุภาพเรียบร้อยเนื่องจากตั้งอยู่ภายในเขตธรณีสงฆ์

กิจกรรม:

• นอกจากชมเรือแล้ว แนะนำให้กราบสักการะพระประธานในโบสถ์วัดดงน้อยเพื่อความเป็นสิริมงคล

ข้อควรปฏิบัติ:

• งดการสัมผัสหรือปีนป่ายบนเรือโบราณเพื่อช่วยกันรักษาเนื้อไม้ที่เก่าแก่

ค่าธรรมเนียมเข้าชม

• ชาวไทย: เข้าชมฟรี (ร่วมบริจาคค่าน้ำค่าไฟตามศรัทธา)

• ชาวต่างชาติ: เข้าชมฟรี

เวลาทำการ

• เปิดทุกวัน 08:30 – 16:30 น.