วัดพระบาทมิ่งเมืองวรวิหาร (Wat Phra Bat Ming Mueang Worawihan) ตั้งอยู่ริม ถนนเจริญเมือง ใกล้ศาลากลางจังหวัดแพร่ เดิมพื้นที่แห่งนี้เป็นวัดโบราณสองแห่งที่ตั้งอยู่ติดกัน ได้แก่ วัดพระบาท ซึ่งเป็นวัดฝ่ายอรัญวาสี และ วัดมิ่งเมือง ซึ่งเป็นวัดฝ่ายคามวาสีและเป็นวัดประจำเจ้าเมืองแพร่ ต่อมาในปี พ.ศ. 2498 ได้มีการรวมวัดทั้งสองเข้าเป็นวัดเดียวกัน เพื่อความเป็นปึกแผ่นของบ้านเมือง และได้รับการยกฐานะเป็น พระอารามหลวง ของจังหวัดแพร่

พระเจ้าโกศัย (พระพุทธโกศัยศิริชัยมหาศากยมุนี):

วัดแห่งนี้เป็นที่ประดิษฐาน พระพุทธโกศัยศิริชัยมหาศากยมุนี หรือที่ชาวเมืองเรียกว่า พระเจ้าโกศัย พระพุทธรูปคู่บ้านคู่เมืองแพร่ เป็นพระพุทธรูปปางมารวิชัยศิลปะเชียงแสน มีพุทธลักษณะงดงามคล้ายพระพุทธชินราช ชื่อมีความหมายว่า “พระผู้ประเสริฐแห่งเมืองแพร่” และเป็นศูนย์รวมศรัทธาของชาวเมืองมาช้านาน

พระเจดีย์มิ่งเมืองและรอยพระพุทธบาทจำลอง:

ภายในวัดมี พระเจดีย์มิ่งเมือง ซึ่งเป็นเจดีย์เก่าแก่สำคัญของเมืองแพร่ ภายในประดิษฐาน รอยพระพุทธบาทจำลอง บนแท่นหินแกรนิต เชื่อกันว่าเป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่ช่วยคุ้มครองบ้านเมืองให้เกิดความร่มเย็นเป็นสุข และเป็นจุดสักการะที่ชาวแพร่ให้ความเคารพอย่างสูง

ความสำคัญทางประวัติศาสตร์และพิธีกรรม:

ในอดีต วัดมิ่งเมือง (เดิม) ใช้เป็นสถานที่ประกอบพิธี ถือน้ำพระพิพัฒน์สัตยา ของเจ้าเมืองและข้าราชบริพาร แสดงถึงบทบาทของวัดในฐานะ วัดหลวงและศูนย์กลางอำนาจการปกครองของนครแพร่

การศึกษาและบุคคลสำคัญ:

วัดเป็นศูนย์กลางการศึกษาของสงฆ์ มีพระอุโบสถและ โรงเรียนพระปริยัติธรรม ที่มีสถาปัตยกรรมสอดรับกับวิถีชุมชนในเขตเวียง นอกจากนี้ ภายในวัดยังเป็นที่ตั้งของ มูลนิธิยาขอบอนุสรณ์ เพื่อรำลึกถึง ยาขอบ (นายโชติ แพร่พันธุ์) นักเขียนสำคัญของไทย ซึ่งเป็นทายาทเจ้าเมืองแพร่คนสุดท้าย สะท้อนความเชื่อมโยงระหว่างวัด วรรณกรรม และประวัติศาสตร์เมืองแพร่ได้อย่างชัดเจน

• รถยนต์ส่วนตัว: วัดตั้งอยู่บนถนนสายหลักคือ ถนนเจริญเมือง เดินทางสะดวก สามารถใช้ที่จอดรถภายในวัดซึ่งมีพื้นที่กว้างขวาง

• แผนเที่ยวเชื่อมโยง: จอดรถที่วัดแล้วเดินไป คุ้มเจ้าหลวง และ โรงเรียนนารีรัตน์ อาคารสีชมพูโบราณ ได้บรรยากาศเมืองเก่าอย่างครบถ้วน

• สิ่งที่ห้ามพลาด: แวะสักการะพระเจ้าโกศัยและชมเจดีย์มิ่งเมืองพร้อมรอยพระพุทธบาทจำลอง

• ช่วงเวลาที่เหมาะสม: ช่วงเช้าเงียบสงบ เหมาะแก่การทำบุญและถ่ายภาพ

• การถ่ายภาพ: มุมหน้าพระอุโบสถและเจดีย์มิ่งเมืองให้แสงสวยและเห็นรายละเอียดงานสถาปัตยกรรมชัดเจน

ค่าเข้าชม:

• เข้าชมฟรี

เวลาเปิด–ปิด:

• เปิดทุกวัน: 08:00 – 17:00 น.