วัดพระธาตุจอมแจ้ง เป็นปูชนียสถานสำคัญของจังหวัดแพร่ที่มีความเกี่ยวข้องกับตำนานทางพุทธศาสนาโดยตรง ตามความเชื่อเล่าว่า พระพุทธเจ้าได้เสด็จมาถึงดอยแห่งนี้ในช่วงเวลา “จอมแจ้ง” หรือยามใกล้รุ่ง และได้ทรงประทาน พระเกศาธาตุ ไว้เพื่อเป็นที่สักการะแก่เทวดาและมนุษย์ ชื่อของพระธาตุจึงมีความหมายถึง แสงสว่างแห่งปัญญาและการเริ่มต้นใหม่

จากหลักฐานทางประวัติศาสตร์ สันนิษฐานว่าสร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 1331 ในช่วงเวลาใกล้เคียงกับการสร้าง พระธาตุช่อแฮ โดยในอดีตพระธาตุทั้งสองแห่งมักได้รับการบูรณะควบคู่กันมาอย่างต่อเนื่อง จนได้รับการยกย่องว่าเป็น พระธาตุคู่แฝดแห่งเมืองแพร่

ด้านศิลปกรรม องค์พระธาตุจอมแจ้ง แสดงลักษณะการผสมผสานระหว่าง ศิลปะล้านนาและศิลปะสุโขทัย มีฐานสี่เหลี่ยมย่อมุม พุ่งขึ้นสู่ยอด ทรงพุ่มข้าวบิณฑ์ อย่างอ่อนช้อย บุด้วย ทองจังโกสีทองสว่างไสว สะท้อนอิทธิพลทางวัฒนธรรมและความรุ่งเรืองในอดีต

นอกจากความศักดิ์สิทธิ์แล้ว ภายในวัดยังเป็น พื้นที่แห่งการเรียนรู้ทางวัฒนธรรม โดยมี ศาลาพิพิธภัณฑ์ จัดแสดงพระพุทธรูปไม้แกะสลักฝีมือช่างท้องถิ่น เครื่องสังคโลก และโบราณวัตถุที่ขุดพบในพื้นที่ตำบลช่อแฮ ซึ่งล้วนเป็นหลักฐานสำคัญที่บอกเล่า ประวัติศาสตร์และวิถีชีวิตของชาวเมืองแพร่

• รถยนต์ส่วนตัว: จาก วัดพระธาตุช่อแฮ ใช้ทางหลวงหมายเลข 1022 ต่อไปประมาณ 2 กิโลเมตร จะพบทางเข้าวัดพระธาตุจอมแจ้งอยู่ทางซ้ายมือ มีลานจอดรถรองรับ

• แนะนำมาในช่วงเช้า เริ่มไหว้ พระธาตุช่อแฮ – พระธาตุจอมแจ้ง – พระธาตุดอยเล็ง

• จุดถ่ายภาพสวยอยู่ที่ ฐานพระธาตุ ซึ่งมีพระพุทธรูปปางยืนเรียงราย

• ชาวเมืองแพร่นิยมขอพรเรื่อง ความรุ่งเรืองและการเริ่มต้นใหม่

• ควรเผื่อเวลาเดินชม พิพิธภัณฑ์โบราณวัตถุ ภายในวัด

• แต่งกายสุภาพ เพื่อให้เหมาะสมกับ สถานที่ศักดิ์สิทธิ์

ค่าเข้าชม:

• เข้าชมฟรี

เวลาเปิด–ปิด:

• เปิดทุกวัน 06:00 – 18:00 น.